ملل پرس ـ سعید ایریلوزادیان: در تحلیل معادلات قدرت در غرب آسیا، معمولاً مؤلفه‌هایی مانند توان نظامی، موقعیت جغرافیایی، منابع انرژی و ظرفیت‌های اقتصادی به‌عنوان شاخص‌های اصلی قدرت کشورها مورد توجه قرار می‌گیرند. با این حال، تجربه عینی جمهوری اسلامی ایران در چهار دهه گذشته نشان می‌دهد که بزرگ‌ترین سرمایه ژئوپلیتیک ایران، نه در سلاح و نه در ثروت، بلکه در وحدت و انسجام ملی نهفته است ؛ سرمایه‌ای که بسیاری از بازیگران منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای از درک عمق آن عاجز مانده‌اند.
ایران در یکی از پرآشوب‌ترین و منازعه‌خیزترین مناطق جهان قرار دارد؛ منطقه‌ای که دولت‌ها در آن با کوچک‌ترین شکاف اجتماعی، قومی یا سیاسی، دچار فروپاشی یا بی‌ثباتی مزمن شده‌اند. در چنین محیطی، آنچه ایران را از سرنوشت کشورهایی مانند عراق، سوریهِ پیش از تثبیت، لیبی یا افغانستان متمایز کرده، وجود یک ملت با هویت مشترک، حافظه تاریخی واحد و احساس تعلق به سرنوشت جمعی است. این وحدت، ایران را به بازیگری تبدیل کرده که صرفاً «باقی نمانده»، بلکه توانسته معادلات منطقه‌ای را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
از منظر ژئوپلیتیکی، وحدت ملی نقش «ضریب تقویت‌کننده قدرت» را ایفا می‌کند. توان نظامی بدون پشتوانه مردمی، به ابزاری پرهزینه و شکننده تبدیل می‌شود؛ منابع اقتصادی بدون انسجام اجتماعی، به عاملی برای تعمیق نابرابری و نارضایتی بدل خواهد شد. اما در ایران، پیوند میان ملت و حاکمیت با وجود همه چالش‌ها به دشمن اجازه نداده است فشار خارجی را به فروپاشی داخلی ترجمه کند. این همان نقطه‌ای است که محاسبات دشمن بارها در آن شکست خورده است.
دقیقاً به همین دلیل است که وحدت ملی ایران به هدف اصلی جنگ روایت‌ها، جنگ روانی و عملیات شناختی دشمن تبدیل شده است . وقتی تحریم، تهدید نظامی و فشار دیپلماتیک نتوانست ایران را از پا درآورد، تمرکز بر شکستن انسجام اجتماعی در دستور کار قرار گرفت. برجسته‌سازی اختلافات، القای بن‌بست، تخریب اعتماد عمومی و دوگانه‌سازی‌های کاذب، همگی ابزارهایی برای تضعیف بزرگ‌ترین سرمایه ژئوپلیتیک ایران هستند؛ سرمایه‌ای که اگر آسیب ببیند، سایر مؤلفه‌های قدرت نیز تضعیف خواهند شد.
واقعیت آن است که مسئله غرب با ایران، یک اختلاف مقطعی سیاسی یا پرونده‌ای خاص نیست؛ مسئله غرب، «ایرانِ قوی» است. و ایران قوی، پیش از آنکه به موشک‌های نقطه‌زن یا نفوذ منطقه‌ای متکی باشد، بر ملت متحد استوار است. ملتی که در بزنگاه‌های تاریخی—از دفاع مقدس تا مقابله با تحریم‌های فلج‌کننده—نشان داده است می‌تواند محاسبات پیچیده‌ترین اتاق‌های فکر غربی را بر هم بزند.
در نهایت، باید گفت وحدت ملی ایران صرفاً یک عامل داخلی نیست، بلکه عنصری تعیین‌کننده در موازنه قدرت منطقه‌ای است. تا زمانی که این انسجام حفظ شود، ایران نه‌تنها در برابر فشارها آسیب‌پذیر نخواهد بود، بلکه همچنان بازیگری اثرگذار، مستقل و تعیین‌کننده در غرب آسیا باقی خواهد ماند. شاید به همین دلیل است که وحدت ایرانیان، بزرگ‌ترین کابوس دشمنان ایران و در عین حال، ارزشمندترین سرمایه ژئوپلیتیک این سرزمین است.
- نویسنده : سعید ایریلوزادیان
