به گزارش خبرنگار ملل پرس؛ گیتی که دکترای ادبیات معاصر دارد و بیش از سه دهه سابقه تدریس سینما در کارنامهاش ثبت شده، در این گفتگو، بیپرده و صریح، از روزگار رفته و وضعیتِ نزارِ سینمای امروز سخن گفت.
نقدِ «پولی» و «کپیپیست»؛ مرگِ سینماخوانی
گیتی در پاسخ به این پرسش که آیا نقدِ فیلم در ایران در حال احتضار است، با اشاره به کارنامه پربارِ خود، از گسست میان نسل گذشته و امروز میگوید: «نسلِ ما منقرض خواهد شد؛ چرا که رابطه سینمادوستی، سینماخوانی و نقد به کلی دگرگون شده است.» او عزلتنشینی منتقدان قدیمی را نه یک انتخاب، که حاصلِ خستگی و فقدانِ انگیزه میداند: «دیگر آن صداقت و مرامِ گذشته در میان نیست. حالا هرکس چند خطِ بیسروته مینویسد و خود را منتقد مینامد؛ نوشتههایی که فاقدِ سازماندهی و محتواست. بدتر آنکه نقد به دکانِ فروش بدل شده؛ پول میگیرند تا فیلمی را به عرش ببرند.»
او در پاسخ به شایعهی لجاجتهای شخصی در نقدهایش، با ردِ کاملِ این اتهام تأکید کرد: «مگر میدان جنگ است؟ من دلخسته سینمایم و نمیخواهم عقایدم خدشهدار شود. منتقد، باید منصف باشد؛ اگر فیلمی ستودنی باشد، با تمام وجود آن را ارج مینهم.»
سینمایِ بیقهرمان و سلیقههایِ سقوطکرده
در تحلیلِ سینمای امروز، گیتی معتقد است سینمایِ فعلی فاقد قهرمانهای ماندگار است و گیشه تنها به کامِ کمدیهایِ بیهویت و بیسرانجام خوش است: «فیلمی که از مغز تهی باشد، سلیقه مخاطب را نیز سلاخی میکند. وقتی خوراکِ فکریِ مخاطب، اراجیف باشد، قدرتِ تحلیل را از او میگیرند.» او با نگاهی حسرتبار به دورانِ طلایی سینمای ایران، تأکید کرد: «سینمایِ پس از انقلاب، وامدارِ سینمایِ پیش از آن است. نفیِ آن دوران، نفیِ ریشههاست.»
رانتسالاری؛ وقتی سینما در محاق میرود
گیتی در بخش دیگری از این گفتگو، ورودِ بیرویه چهرههایِ تجاری و اینستاگرامی به سینما را نتیجهی جایگزینیِ «رانت و رابطه» بهجای «شایستهسالاری» دانست: «دیگر نه سلیقه بصری در کار است و نه فرهنگ. سینما امروز در محاقِ بازیهایِ لفظی و مافیایِ اکران گرفتار شده است.»
شفافسازی درباره یک شایعه
در پایان، گیتی به ادعاهایِ فضای مجازی درباره حضورِ بازیگریاش در آثار سینمایی واکنشِ قاطعی نشان داد: «فضای مجازی دروغ میگوید؛ من هرگز بازیگر نبودهام. فعالیتِ شصتودوساله من همواره در ساحتِ نقد، نوشتن و تدریس بوده است و هر ادعایی خلافِ این، بیاساس است.»
گیتی در پاسخ به پرسشهایی درباره چهرههای سرشناس سینما از قضاوتِ فردی پرهیز کرد و گفت: «من به دنبالِ جایزه دادن یا گرفتن نیستم. آدمها را آنگونه که در قابِ روایت قرار میگیرند میبینم. کارِ خوب، همواره کارِ خوب است؛ فارغ از هیاهوهایِ پیرامونِ صاحبِ اثر.»
تشکر از «کافه نیروانا » واقع در اندیشه، فاز دو، بلوار نیلوفر، مجتمع تجاری گلستان که میزبان این گفتگو بود.
- نویسنده : حمید رضا فضلی
